Pim Staals

Pionier Koerier

Pim Staals is leraar van groep 8 op basisschool De Pionier in Valkenswaard. Hij studeerde in 2009 af aan de pabo in Eindhoven en zet zich sindsdien op allerlei manieren in voor innovatief en goed onderwijs. Dat leverde hem in 2013 de titel Microsoft Innovative Educator op. Zijn project, De Pionier Koerier, presenteerde hij zelfs in Barcelona tijdens het Microsoft in Education Global Forum.

Hoe het begon

Toen Pim Staals met zijn project begon, was zijn school door de onderwijsinspectie als ‘zwak’ betiteld. Er moest dus iets gebeuren. Pim: “Deze crisis, waarin we negen uur per week aan taal moesten besteden, zag ik als de ideale kans om mijn onderwijs te verbeteren en echt onderwijs op maat te gaan geven.” De Pionier Koerier zag het levenslicht: een digitaal persbureau waarbij de kinderen van groep 8 zich verplaatsen in een journalist. Ze plannen, nemen interviews af en gebruiken internet, tv en kranten om achtergrondartikelen te schrijven. Ze maken zelfs eigen tv-uitzendingen en publiceren dit alles wekelijks op een eigen perssite: pionierkoerier.nl. “Met de Pionier Koerier zorgde ik voor een systeem waarin alle kinderen werden uitgedaagd op hun eigen niveau. Daarnaast verhoogde ik de betrokkenheid van de leerlingen door er een betekenisvol project van te maken: alles wat ze maken wordt immers gepubliceerd en is te lezen door anderen.”

Welke stappen heb je genomen?

“Eigenlijk is het heel simpel: ik ben gewoon begonnen! Hoewel de druk om te presteren hoog was door het oordeel van de inspectie, was ik ervan overtuigd dat ik met dit project veel meer uit de kinderen kon halen dan door simpelweg de methode te volgen.” En dat klopte: de resultaten van de leerlingen zijn voor het derde jaar op rij gestegen en de 21st century skills worden flink ontwikkeld. Het project De Pionier Koerier is omringd door technologie. “We gebruiken een WordPress-website om de artikelen en tv-uitzendingen te publiceren. Outlook wordt gebruikt om mailtjes te versturen en afspraken te maken. Twitter en Facebook zetten we in om het project van meer publiciteit te voorzien. Ook hebben we een eigen YouTube-kanaal waarop alle tv-uitzendingen te zien zijn. Verder gebruiken de leerlingen camera’s en monteren ze filmpjes, bijvoorbeeld met Pinnacle. Dit jaar zijn we ook begonnen met ‘bring your own device’.”

Wat vinden de leerlingen daarvan?

“De kinderen zijn erg enthousiast over het project. Ze vinden het fijn om zoveel vrijheid, vertrouwen en verantwoordelijkheid te krijgen. Ze zijn eigenaar van hun eigen leerproces en mogen bovendien schrijven over de onderwerpen die ze zelf interessant vinden.” Pim Staals denkt met de Pionier Koerier meer in te kunnen spelen op de behoeften van de individuele leerling. De leerlingen van groep 8 maken gedurende de projectperiode een individueel portfolio aan in OneNote. Daarin reflecteren ze op het leerproces en de leerdoelen. Ook voegt de leraar een beoordeling toe. “Ik kan op die manier recht doen aan de verschillen tussen de kinderen.”

Wat werkte goed, wat werkte minder goed?

De Pionier Koerier loopt inmiddels al bijna drie jaar. Tijd genoeg om al wat van de onvermijdelijke kinderziektes te leren. “Voor leraren die een soortgelijk project willen opstarten, heb ik een aantal tips. Geef bijvoorbeeld suggesties voor de onderwerpen waarover de leerlingen schrijven. Gebruik één vaste publicatiedatum voor de hele klas. Leg de lat hoog: laat ze goede bronnen gebruiken. En creëer een portfolio, om de individuele ontwikkelingen in de gaten te houden.”

Tips voor andere leraren

“Besef dat een proces van innovatie een pad is met mee- en tegenvallers. Iedere innovatie, of het nu de uitvinding van de gloeilamp of het NASA-project op Mars is, heeft met obstakels te maken gehad. Maar je komt er wel, met de juiste doelstellingen en genoeg doorzettingsvermogen. Ik ben ervan overtuigd dat het gebruik van digitaal leermateriaal een hoge vlucht zal nemen. Vooral wat betreft learning analytics heb ik veel verwachtingen. Voor scholen liggen er direct grote uitdagingen om selectief te zijn in het aanbod. Staar je niet blind op de mooie woorden van een methode. Kies leermateriaal dat in het verlengde ligt van je visie, maar durf ook soms een onbekende, risicovolle stap te zetten. Soms hoef je niet direct de juiste antwoorden te hebben, wel de juiste vragen. Gewoon doen, dus!”