Tineke Bröcheler

iPad project Met Jantje op Pad

Tineke Bröcheler is leraar geschiedenis aan Sint-Janscollege in Hoensbroek. Daarnaast is ze ict-coördinator op haar school en actief bezig met het inzetten en ontwikkelen van digitaal leermateriaal, voornamelijk rondom het gebruik van de iPad in de klas. Ze zet digitaal leermateriaal op allerlei manieren en voor allerlei projecten in. In haar project Met Jantje op Pad gaan leerlingen met de mascotte Jantje op zoek naar historisch gezien belangrijke gebouwen, monumenten en  musea in de buurt.

Hoe het begon

Voor Tineke begon het allemaal, lang geleden, met het inzetten van PowerPoint. Als een van de eerste toegankelijke digitale middelen in de les, bleek dat voor haar de oorsprong van een nieuwe passie. Het digitale schoolbord en internet in de klas volgden. Deze ontwikkelingen boden nieuwe mogelijkheden. “Vooral door  de beschikbaarheid van het digibord en van internet in de klas maakte ik mijn  opdrachten en lessen steeds interactiever.”

Welke stappen heb je genomen?

Maar de echte stap werd voor Tineke gezet bij de invoering van de iPad in de klas, in 2011. Voor het project Met iPad op Pad kregen leerlingen een iPad 2 om drie vakken mee te volgen: geschiedenis, Duits en wiskunde. Tineke coördineert dit project. In schooljaar 14-15 werken zo’n tweehonderdvijftig leerlingen en dertig  leraren, in onder- en bovenbouw en bij diverse vakken, met een iPad. “Sinds ik de iPad in kan zetten tijdens mijn lessen werk ik met een (zelfontwikkeld) digitaal werkboek en met allerlei opdrachten die aansluiten bij de 21st century skills.” Tinekes bekendste iPad-project is waarschijnlijk Met Jantje op Pad. In dit project gaan leerlingen met het real-life poppetje Jantje op pad in de omgeving en onderzoeken ze de geschiedenis van school en buurt. Met de iPad maken ze filmpjes, foto’s en zoeken ze informatie ter plekke op. Vervolgens schrijven ze een post over hun geschiedkundige onderzoekje voor op de weblog. “Zeventien weken lang gaan leerlingen met Jantje op zoek naar historisch gezien belangrijke gebouwen, monumenten of musea in de buurt. De locatie moet binnen een straal van twee kilometer van het huis van de leerling zijn. Elke leerling heeft een week de tijd om de opdracht uit te voeren.” De posts op de weblog vormen samen een geheel. “Na zeventien weken hadden we een (fiets)tocht door de buurt van de school, langs alle historisch belangrijke locaties.”

Wat vinden de leerlingen daarvan?

Met Jantje op Pad werd een succes, en al snel kreeg Jantje een zusje: Met Janneke op Pad. Het project geeft een extra dimensie aan de lesstof. Een meerwaarde voor haarzelf, voor haar vak, maar ook voor de ontwikkeling van de leerlingen op andere gebieden. “Digitaal leermateriaal maakt het mogelijk om de lessen te laten aansluiten bij de huidige leefwereld van jongeren, waardoor kennis aantrekkelijker kan worden overgedragen. Op de eerste plaats staan natuurlijk de overdracht van kennis en het ontwikkelen van vaardigheden ten aanzien van mijn vak,” vindt Tineke. “Maar met behulp van het iPad-project kan ik jongeren daarnaast helpen bij het aanleren van de 21st century skills en neem ik ook een stukje mediawijsheid mee in mijn lessen.” Leerlingen gebruiken de iPad als schoolboek, notitieschrift en naslagwerk, maar ook om woordjes te leren (bijvoorbeeld met de app Wrts) en voor allerlei uitdagende oefeningen en werkvormen. Op de blog Met iPad op Pad vind je allerlei voorbeelden van dit soort werkvormen.

Wat werkte goed, wat werkte minder goed?

“Leerlingen en leraren die met de iPad werken, enthousiasmeren elkaar over en weer, en ook collega-onderwijsgevenden. Het project is wat betreft aantal deelnemende leraren inmiddels gegroeid van drie naar dertig leraren in drie jaar tijd. Voor wat betreft de uitvoering en mogelijke uitbreiding van het project Met iPad op Pad was het ontbreken van goede wifi een probleem. Gelukkig is ons schoolgebouw inmiddels geheel voorzien van een wireless netwerk.”

Tips voor andere leraren

Tineke, Jantje en haar iPad-klassen gaan door. “Op dit moment ben ik druk bezig met het personaliseren van digitaal leermateriaal. Ik wil het leermateriaal koppelen aan learning analytics.” Op die manier kunnen de digitale leermiddelen veel breder ingezet worden. “Digitale leermiddelen moeten verder gaan dan het boek achter het glas. Personaliseren en differentiëren voor de leerling staan voor mij centraal.” Tinekes tip voor andere leraren die met digitaal leermateriaal aan de slag
willen: “Het is belangrijk dat de wijze waarop je het leermateriaal inzet, past bij de schoolvisie, het type leerling en het type onderwijsgevende dat je zelf bent. Verdiep je in wat er beschikbaar is, begin klein en breidt het verder uit. En de kreet ‘Leraar, elke dag anders’, geldt natuurlijk ook voor deze projecten.”